Wynajmowanych i budowanych jest wciąż mniej biur niż przed dwoma laty, ale w sektorze biurowym widać tendencję wzrostową. W ubiegłym roku niektóre rynki regionalne odnotowały spory wzrost popytu, nawet w porównaniu do 2019 roku.

W jakiej kondycji jest dziś rynek centrów handlowych oraz jak wpływają na niego kolejne zewnętrzne kryzysy, z którymi musi się mierzyć? Komentuje Anna Malcharek, dyrektor zarządzająca Gemini Holding.

Od stycznia do końca czerwca inwestorzy wydali na polskie nieruchomości nieco ponad 800 mln euro, to cztery razy mniej niż przed rokiem. W drugim kwartale poziom inwestycji był mocno uzależniony od presji wywieranej przez rosnące w Europie stopy procentowe oraz wzrost rentowności obligacji skarbowych. Autorzy raportu wskazują, że w ostatnich sześciu miesiącach rynek zdominowały transakcje przemysłowo-logistyczne, a Polska pod względem startu nowych projektów deweloperskich w tym segmencie jest w gronie europejskich liderów.

Polskie firmy co roku wydają ok. 20 mld zł na badania i rozwój. Dzięki inwestycjom tworzą nowe produkty lub doskonalą te, które już istnieją. Ogromny udział w tym procesie mają inżynierowie ośrodków badawczo-rozwojowych (B+R), których doświadczenie i talent są w cenie. O tych jest jednak dzisiaj wyjątkowo trudno.

Mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa są kluczowym motorem rozwoju wysoko rozwiniętego państwa. Mimo, że ten “dogmat ekonomiczny” powinien być oczywisty dla każdego, to w Polsce wielu ma skłonność do przeceniania roli zarówno największych firm (w tym ponadnarodowych korporacji) z jednej, jak i gospodarki centralnie planowanej (w tym ogromnych konglomeratów państwowych) z drugiej strony. Polskie Towarzystwo Gospodarcze jako organizacja wprost (oddolnie) wywodząca się z sektora MŚP, od lat stara się walczyć ze szkodliwymi mitami na jego temat oraz zabiegać o należne miejsce reprezentowanych przez siebie podmiotów w debacie publicznej.

Savills Investment Management (Savills IM), międzynarodowy menedżer inwestycyjny, opublikował rekomendacje poświęcone globalnym perspektywom inwestycyjnym na rynkach nieruchomości w 2024 roku, z uwzględnieniem najciekawszych sektorów. W raporcie zawarto dziesięć pytań, na które inwestorzy powinni sobie odpowiedzieć przed decyzją o sposobie lokowania kapitału w 2024 roku.

Jak wynika z nowego raportu JLL, całkowita budowana powierzchnia handlowa w Polsce wynosiła na koniec I kwartału 387 tys. mkw., z czego 69 proc. stanowiły parki handlowe. Prawie 94 tys. mkw. powstawało natomiast w ramach centrów handlowych. Największe z nich to remontowana łódzka Sukcesja, otwarta w kwietniu bełchatowska Bawełnianka oraz Galeria Goplana zlokalizowana w Lesznie. Procentowo najmniej powierzchni powstawało w ramach formatu convenience retail.

Międzynarodowa firma doradcza Cushman & Wakefield podsumowała pierwszy kwartał i trendy kształtujące sytuację na warszawskim rynku biur – w pierwszym kwartale tego roku Warszawa uplasowała się na trzecim miejscu pod względem popytu wśród największych europejskich lokalizacji biurowych. Aktualnie stolica wchodzi w etap renegocjacji umów najmu zawieranych w rekordowych latach 2018-2019. Innym pozytywnym aspektem jest też perspektywa rozpoczęcia budowy kilku inwestycji w centralnych strefach miasta. Jak zauważają eksperci Cushman & Wakefield, nowe projekty będą znajdować się pod największą presją na wzrost czynszów.

Obecnie w Polsce funkcjonuje 260 dużych parków handlowych (o GLA powyżej 5 000 mkw.) o łącznej powierzchni 2,9 miliona mkw. GLA. Szybki rozwój tego formatu podwoił jego udział w nowoczesnej powierzchni handlowej w Polsce do 18%, z zaledwie 9% w 2010 roku.

W Katowice Airport oddano do użytku czwarty hangar do obsługi technicznej samolotów. Jest to kolejna inwestycja zakończona w ramach programu rozwoju infrastruktury katowickiego lotniska zaplanowanego na lata 2024–2032. Dzięki hangarowi H4 powstanie od 150 do 200 nowych miejsc pracy w obszarze obsługi technicznej. Koszt inwestycji to 55 mln zł netto.

Firma REGESTA S.A., specjalizująca się w świadczeniu usług logistycznych, zostanie najemcą jednego z dwóch obiektów na terenie centrum dystrybucyjnego Panattoni Park Ruda Śląska V. Spółka wynajęła 33 000 mkw. w magazynie, który zostanie dostosowany do jej potrzeb zgodnie ze strategią dywersyfikacji i umożliwi rozwój logistyki kontraktowej oraz oferowanie klientom szerokiego wachlarza najwyższej jakości usług logistycznych. Jest to pierwszy tak duży magazyn tej firmy, przy którym znajdzie się miejsce także na bazę jej floty samochodowej. W procesie wyboru lokalizacji oraz negocjacji warunków umowy najmu najemcę reprezentowała firma doradcza Newmark Polska.

Kolejna wielka inwestycja zagraniczna na Dolnym Śląsku. W strategicznej, przyszłościowej branży. W Wałbrzychu za dwa miliardy złotych powstanie Wałbrzyskie Centrum Danych. Docelowo będzie miało moc 46MW. Inwestorem będzie firma 1911 Data Centres. Na rynku europejskim, w dziedzinie infrastruktury cyfrowej, działa od 30 lat. Na koncie ma współpracę z różnymi dziedzinami przemysłu, a także z rządami europejskich państw.

Grupa Capital Park przygotowuje się do rozpoczęcia realizacji nowej, wielofunkcyjnej dzielnicy Nowy Wełnowiec w Katowicach, zlokalizowanej dokładnie między aleją Wojciecha Korfantego a ulicą Konduktorską. Inwestycja, która powstanie na zrewitalizowanym obszarze poprzemysłowym, zakłada stworzenie aż 10 hektarów ogólnodostępnych terenów zielonych oraz całkowite przeniesienie naziemnego ruchu kołowego pod ziemię. W pierwszym etapie tego projektu powstaną trzy budynki mieszkalne mieszczące łącznie ponad 230 lokali o zróżnicowanych metrażach.

Całkowite zasoby powierzchni biurowej osiągnęły w 2021 r. w Katowicach blisko 603 tys. mkw. Pomimo dość niskiego współczynnika nowej podaży, który wyniósł 13,5 tys. mkw., kolejne lata powinny przynieść ożywienie w temacie inwestycji oddanych do użytku. W budowie, według danych Colliers, pozostaje bowiem ponad 200 tys. mkw. biur.

Panattoni, najaktywniejszy deweloper nieruchomości przemysłowych na świecie, ukończył największy projekt w Małopolsce – Panattoni Park Kraków North w miejscowości Wężerów (gmina Słomniki, powiat krakowski), o powierzchni ponad 56 500 mkw. Ok. 21 000 mkw. zajmuje Trivium Packaging, a ponad 25 000 mkw. firma Almus. To dwie największe umowy najmu Panattoni w regionie.

Develia rozpoczęła przekazywanie kluczy w VI i VII etapie osiedla Centralna Park na krakowskich Czyżynach. W ramach tych faz inwestycji powstało 478 lokali o powierzchniach od 25 do 86 metrów kwadratowych. Budowa trwała odpowiednio 22 miesiące dla VI etapu i 17 miesięcy dla VII etapu.

Stołeczny inwestor i deweloper miejskich kompleksów magazynowo-biurowych – Ideal Idea – intensywnie realizuje III etap City Parku na pograniczu Warszawy i Raszyna przy ul. Mieczysława Słowikowskiego 81.

Krakowski Park Technologiczny wydał decyzję o wsparciu dla spółki Lenze-Tarnów. Program Polska Strefa Inwestycji pozwoli firmie rozbudować linie technologiczne w istniejącym zakładzie produkcyjnym w Tarnowie.

W pierwszych trzech miesiącach 2023 r. nowa powierzchnia biurowa, łącznie 68 100 mkw., została dostarczona tylko w trzech miastach: w Krakowie, Wrocławiu i Trójmieście. Jak podaje międzynarodowa firma doradcza Savills, na koniec marca br. na rynku znajdowało się ponad 1 mln mkw. dostępnej powierzchni, co przekłada się na wzrost średniej stopy pustostanów do blisko 16%.

Panattoni, najaktywniejszy deweloper nieruchomości przemysłowych na świecie, ukończył trzeci etap Panattoni Park Zielona Góra III, który jest już wynajęty w 80%. Głównym najemcą pozostaje firma ECE Logistics, dla której jest to największa powierzchnia wynajmowana w ramach jednej lokalizacji. Ponadto w I połowie 2024 r. firma zajmie kolejne dwie przestrzenie, tym razem biurowe, o łącznej powierzchni 410 mkw. Z Zielonej Góry firma ECE Logistics obsługuje klientów z branży e-commerce.